UHT Süt Nedir?

UHT Süt Nedir? Günlük Süt ile Arasındaki Fark Nedir?

UHT dilimize İngilizceden doğrudan geçmiş bir kısaltmadır. Ultra High Temperature (Ultra Yüksek Isı) anlamındadır. UHT işlemi sütün raf ömrünü 6-9 ay arasında uzatmaktadır. Böylelikle UHT süt kapalı olduğu sürece (açıp kullanılmadığında) buzdolabında saklanma zorunluluğu yoktur.

Süt gibi çabuk bozulan bir ürünün raf ömrünü çok fazla uzatan bu yöntemin sağlıklı olup olmadığı ya da tercih edilip edilmemesi gerektiği gibi birçok soruyu yazımızda yanıtlamaya çalıştık.

Bu yazıda ayrıca okurların aklına takılabilecek UHT bir yüksek ısı işlemi olarak sağlıklı mıdır? Günlük süt yerine tercih edilmeli midir? Pastörize süt UHT süt ile aynı anlama mı gelmektedir? gibi merak edilenlerin üzerinde durduk.

UHT Ne Demek?

Ultra Yüksek Isı ( Ultra High Temperature) anlamına gelen UHT, teknolojinin gelişmesiyle süt, soya sütü, diğer süt ürünleri, çorbalar, soslar, tatlılar ve bebek mamaları gibi asit içeriği düşük gıdalarda kullanılmaktadır.

UHT işleminin gerçekleşmesi için bir sterilizatör ve bir aseptik ünite gerekmektedir. 1800’lü yılların başında gelişmeye başlayan konserve sektörünün ardından UHT teknolojisi özellikle süt ürünleri endüstrisinin büyümesine büyük katkı sunmuştur.

UHT işleminde kimyasal değişimler minimumda olduğundan ve sterilizasyon sağlamak için (yüksek ısı ile) mikroorganizmaların yok edilmesi büyük önem taşıdığından oldukça yaygın bir sistem haline gelmiştir.

Doğrudan ya da dolaylı olarak iki tane UHT işleminden bahsedilebilir. Doğrudan UHT işleminde çok yüksek ısının ardından ürün hemen soğutulur. İşlem çok kısa bir sürede gerçekleştiğinden üründe yüksek bir kalite söz konusudur. Dolaylı UHT işleminde ise ürün doğrudan ısıya maruz kalmaz ancak bu yöntem ile maliyet düşüktür. O yüzden dolaylı UHT işlemi daha çok tercih edilen bir yöntem olmuştur.

UHT Süt Nedir?

Yüksek ısıl işleme maruz kalarak paketlenen sütler UHT süt olarak isimlendirilmektedir. Bu yöntemle taze süt çok yüksek ısıya maruz bırakıldıktan sonra septik ambalaj ile bir araya getirilir. Önce yüksek ısı ile sterilize edilen süt septik ambalaj ile buluştuğunda UHT süt ismini alır.

UHT ile hiçbir koruyucu olmadan sütün raf ömrü uzatılır ve üstelik buzdolabı gibi soğuk bir yerde muhafaza edilmesi de gerekmez. Böylelikle süt sağlıklı ve besleyici özelliğini koruyarak raflarda uzun süre kalabilir. Tüketici için de üretici için de oldukça ekonomik bir çözüm sunar.

UHT süt ile sağlıklı ve raf ömrü uzun süte erişirken, tüketiciler bir yandan da hiçbir katkı maddesi olmadan sadece ısıl işlem ile steril hale getirilmiş süte erişebiliyor. UHT süt işleminde süte 135-150 derecelerde ısıl işlem uygulandıktan sonra 2-4 saniye gibi sürelerde soğuma yapıldığı için sütün besin değeri de korunmuş oluyor.

UHT işlemi ile sütün içerisindeki kalsiyum, protein yağ ve şekerde çok önemsiz kayıplar meydana geldiğinden bu işlem ile sağlıklı ve raf ömrü uzatılmış bir süte erişim sağlanıyor.

UHT Süt Mü Günlük Süt Mü?

UHT işlemini uygulanmayan günlük sütler pastörizasyon işleminden geçer bu işlemde süt 72 derece 15 saniyede ısıtılıp soğutulur. Günlük sütlerde daha düşük bir ısıl işlem kullanıldığından ve süre biraz daha uzun tutulduğundan besin kaybı çok daha azdır. Ancak bu şekilde raf ömrünü uzun tutmak imkansızdır. Ayrıca günlük sütler soğukta muhafaza edilmesi önerilen sütlerdir.

Sütün besin değerinin yüksekliği önemli durumlarda günlük süt kullanılması gerekebilir. Örneğin besin değerinin yüksekliği ve faydaları için doğal keçi sütü tüketmek istiyorsanız, bu ürünü günlük süt olarak tüketmeyi tercih edebilirsiniz. Doğrudan bebek ve çocuklar için tüketilmek istenilen durumlarda günlük süt, besin değerlerini daha çok koruyan bir yöntem sunar. Keçi sütünün faydaları günlük süt olarak tüketildiğinde, işlenmişine oranla çok daha fazla olacaktır. Ancak önceliğiniz uzun raf ömrü ise besin değeri kaybının çok da olmadığı UHT süt tercih etmek sizin için çok daha kolay olacaktır.

Her iki sütü de şu şekilde görebiliriz:

Günlük Süt Özellikleri:

  • Daha yüksek kalsiyum, mineral ve vitamin
  • Kısa raf ömrü

UHT Süt Özellikleri:

  • Günlük süte nazaran daha düşük kalsiyum, mineral ve vitamin
  • Uzun raf ömrü

UHT Süt Mü Günlük Süt Mü?

UHT Süt Zararlı Mıdır?

UHT işlemi ile paketlenen ve raflara taşınan UHT sütlerle ilgili tüketicilerin aklına takılan en önemli soru ise UHT sütün zararlı olup olmadığı oluyor.

UHT işlemi sütün raf ömrünü uzatmak için yüksek ısıl işlem uygulanmaktadır. Bu nedenle sütte bazı besin değerlerinde kayıp yaşanabilir. Ancak kesinlikle zararlı değildir. Sütün içerisindeki besin değerleri oldukça yüksektir ve bu işlemle sadece ufak kayıplar yaşanır.

Bir bardak (200 ml) sütün içerisinde 7 gram süt yağı, 7 gram kaliteli protein, 9 gram değerli süt şekeri ve 1,5 gram başta kalsiyum ve fosfor olmak üzere çeşitli mineral maddeler yer alır.

UHT işlemi olan bir sütte tiamin, B6,B12 vitaminlerinde %10 gibi bir kayıp yaşanır. En çok kayıp C vitamininde olur. Bunun oranı da %20’dir. Protein, yağ, şeker ve kalsiyumda da yüzde olarak ok önemsiz bir kayıp yaşanır.

Bu şekilde bakıldığında UHT süt için kesinlikle zararlı diyemeyiz. Besin değerini daha iyi koruyabilen günlük sütlere göre biraz daha az faydalı olduğu belki söylenebilir.

 

Lezzetiyle fabrikasyon sütlerini gölgesinde bırakan, vitamin ve mineral içerikleriyle bünyenizi destekleyen keçi sütünü deneyimlemek isterseniz, https://www.kecikoyu.com/dogal-keci-sutu/ bağlantısından tamamen organik olarak üretilen keçi sütümüze ulaşabilirsiniz.

Bu içerik üretilirken kaynak olarak Wikipedia – UHT Süt teknolojisi alınmıştır.

Add a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *